Vrouw en jongentje kijken door microscoop in een paarse diepzee omgeving

NIOZ Open Dag Texel

Op zaterdag 3 oktober, tijdens het Weekend van de Wetenschap, opent NIOZ Texel haar deuren om het publiek een blik achter de schermen van ons zeeonderzoek te geven. NIOZ-medewerkers delen met verhalen en activiteiten hun werk, passie en de wereld van de zee met bezoekers van alle leeftijden.

Water, wetenschap, wereld 

Ben jij nieuwsgierig tot op de bodem? Duik mee de diepte in en leer alles over zeeonderzoek! Ervaar het leven aan boord met ons Virtual Ship, bekijk zeeleven door een microscoop en ga zelf aan de slag met DNA, microben, plankton en diepzeeonderzoek. Ook zijn er lezingen, de tentoonstelling over 150 jaar NIOZ en demonstraties van onze onderzoeksapparatuur.  Zo laten we je zien hoe water, wetenschap en onze wereld met elkaar verbonden zijn 

Hieronder vind je een aantal voorbeelden van de vele dingen die er die dag te doen zijn. De komende weken zullen we het programma steeds verder updaten, dus houd deze webpagina in de gaten.  

Praktische informatie

  • Datum: zaterdag 3 oktober
  • Tijd: 10:00u tot 16:00u
  • Locatie: Landsdiep 4, 1797 SZ Den Hoorn (Texel), nabij de veerboot
  • Gratis toegang, aanmelden niet nodig
  • Bezoekers van alle leeftijden zijn welkom!

Haal zelf DNA uit een aardbei 

Op het NIOZ halen we DNA uit bacteriën, planten en dieren die in zee voorkomen. DNA vertelt precies welke soorten er leven (de biodiversiteit) en hoe dit verandert door invloed van mensen. En vandaag mag jij dit zelf doen! Isoleer DNA uit een aardbei met spullen die je gewoon in een keukenkastje kan vinden: zout, zeep, water en alcohol. Als het goed lukt, kan je het DNA met je eigen ogen al zien. Werk in een echt laboratorium en leer hoe je schoon werkt, zodat niet je eigen DNA bij dat van de aardbei komt!  

Een jong meisje met een veiligheidsbril voert met een pipet een experiment uit

DNA isoleren tijdens de NIOZ Open Dag (Foto: NIOZ/Evalien Weterings

Duik in de diepzee

De diepzee is nog grotendeels onontdekt. Maar in tegenstelling tot wat veel mensen denken, wemelt het er van het leven! En al die dieren en planten hebben zich aangepast aan de barre omstandigheden zo diep in de oceaan. Wat voor dieren denk jij dat er in de diepzee leven? Ontdek het in ons diepzee-ervaringslab, of maak zelf een diepzeedier in onze knutselhoek.

Kinderen en een volwassene zijn aan het knutselen zittend aan een tafeltje

Maak een diepzee-dier op de NIOZ Open Dag (Foto: Evalien Weterings)

De puzzel van het voedselweb 

Een alg wordt gegeten door een vis, die weer wordt gegeten door een vogel. Dat lijkt een simpele keten van eten en gegeten worden. Maar in de realiteit zit het voedselweb veel ingewikkelder in elkaar. Kun jij de puzzel van het voedselweb in de Waddenzee leggen?

Een kleine scholekster zoekt voedsel op het natte wad en tast met zijn snavel het water af op zoek naar voedsel.

Een volwassen knoopvisser op zoek naar voedsel op het wad van de Waddenzee (foto: Benjamin Gnep)

Van delta tot diepzee: diverse publiekslezingen 

Bij het NIOZ doen we al 150 jaar onderzoek naar de zee: van delta tot diepzee en van klimaat tot biodiversiteit. Tijdens verschillende publiekslezingen vertellen NIOZ’ers uit allerlei vakgebieden over hun werk. Wat kunnen we leren van de vele miljarden micro-organismen in de zee? Hoe beïnvloedt de stroming van de oceaan ons klimaat – en wat als die stilvalt? Waarom is de Waddenzee zo belangrijk voor trekvogels? Maar ook: hoe werkt het eigenlijk aan boord van een onderzoeksschip?  

 

Lezing gezien vanuit het publiek in een donker verlichte zaal

Lezingen tijdens de NIOZ Open Dag (Foto: Evalien Weterings)

Programma lezingen

Alle lezingen worden in het Nederlands gehouden.
Ochtend: 
11:00 - Laura Villanueva 
11:30- Sabine Gollner 
12:00 - Evy Gobbens 
12:30 - Meile Bootsma 

Middag: 
13:30- Laura Villanueva 
14:00 - Sjoerd Groeskamp 
14:30 - Rosemarie Kentie 
15:00 - Meile Bootsma 

Omschrijvingen 
 

Ademloos leven: Microben in de verborgen wereld van de oceaan 
Spreker: Laura Villanueava, mariene microbioloog 

De oceaan zit vol onzichtbaar leven. Microben produceren zuurstof, recyclen voedingsstoffen en beïnvloeden ons klimaat. Maar sommige leven juist zonder zuurstof. Hoe doen ze dat? Waar vinden we deze ‘ademloze’ microben, en waarom zijn ze belangrijk? Duik mee in hun verrassende wereld, van de Waddenzee tot de diepzee. 
 

Zenderonderzoek aan zilvermeeuwen en kleine mantelmeeuwen 
Spreker: Rosemarie Kentie, ecoloog 

Grote meeuwen zoals kleine mantelmeeuwen en zilvermeeuwen horen bij de zee en bij Texel. Maar wat weten we over hun leven? Waar zijn ze bijvoorbeeld als ze niet op het strand zitten? Wat doen ze op zee? Om hun gedrag te begrijpen, volgen we ze met GPS-zenders die jarenlang meegaan 


Op expeditie! Leven en werken op een onderzoeksschip 

Spreker: Meile Bootsma, gezagvoerder RV Anna Weber-van Bosse 

Met onze onderzoeksschepen varen we de hele wereld over, om op zee en in de oceaan onderzoek te doen. We kijken van net onder het wateroppervlak tot kilometers diep, en met lange boorkernen kijken we zelfs in de diepste lagen van de zeebodem. Maar hoe is het om weken aan boord van zo’n schip te leven? Hoe werken de scheepsbemanning en de onderzoekers samen om het onderzoeksmateriaal te verzamelen? En wat maakt een onderzoeksschip zo bijzonder? Eerste stuurman Meile neemt je mee aan boord!  


De rol van de oceaan in het klimaat 
Spreker: Sjoerd Groeskamp, fysisch oceanograaf 

De oceaan verminderd klimaatverandering door warmte en CO2 op te nemen. De oceaan warmt daardoor op en de zeespiegel stijgt. De Oceaan-atmosfeer uitwisseling bepaalt het weer vandaag en het klimaat van morgen. En de oceaancirculatie helpt Europa aan milde winters in plaats van Canadese winters. Hoe werkt dit ongeveer en blijft dit zo? Hoe houden we dit in de gaten? 

Evy Gobbens en Sabine Gollner: titel en omschrijving volgt