Gezamenlijke subsidie van Nederland en Duitsland voor 3 NIOZ-onderzoeken naar Waddenzee

Luchtfoto van de Waddenzee met glinsterend zonlicht op het water en zichtbare eilanden en geulen.

Luchtfoto van de Waddenzee met zonlicht dat op het water weerkaatst en zichtbare eilanden en getijdenkanalen (foto: Internationaal Ruimtestation)

Nederland en Duitsland investeren gezamenlijk 15 miljoen euro in onderzoeksprojecten gericht op effectieve bescherming en beheer van de Waddenzee. NIOZ-onderzoekers zijn betrokken bij 3 van de 5 gehonoreerde projecten, en gaan daarin onder andere werken aan een nieuw ‘beslissingsondersteunend systeem’ zodat beheerders en beleidsmakers beter geïnformeerde keuzes kunnen maken voor het in stand houden van de Waddenzee.

The Wadden Sea, seen from the International Space Station (credit: ISS)

The Wadden Sea, seen from the International Space Station (credit: ISS)

Karst Jaarsma van het Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit: “Het is echt onze bedoeling dat deze onderzoeksconsortia de acties van de overheid zullen beïnvloeden. We krijgen meer informatie over hoe we de status van dit hoogwaardige wereldgebied kunnen behouden en verbeteren. Met deze kennis kan de overheid de juiste maatregelen nemen om de Waddenzee te behouden."

NIOZ is betrokken bij drie van de vijf onderzoeksconsortia die gefinancierd zijn: bij één als hoofdaanvrager en bij twee als medeaanvrager.

SedWay: Safeguarding the natural sedimentary processes in the Wadden Sea for biodiversity and people

Tjisse van der Heijde (NIOZ) is hoofdaanvrager, samen met Bernd Siebenhüner (Carl von Ossietzky Universiteit Oldenburg)

Hoofdaanvrager Tjisse van der Heijde: “Met dit project willen we beter begrijpen wat de rol is van biobouwende soorten zoals mosselen, oester en zeegras is voor de sedimentdynamiek in de Waddenzee, en onderzoeken we hoe de mens op die processen ingrijpt. Uiteindelijk zal Sedway een zogenaamd ‘beslissingsondersteunend systeem’ opleveren, waarmee beheerders en beleidsmakers beter geïnformeerde beslissingen kunnen nemen om de natuurlijke dynamiek van de Waddenzee in stand te houden.” 

In het consortium zitten naast het NIOZ en de Carl von Ossietzky Universiteit Oldenburg ook de Rijksuniversiteit Groningen, HZ University of Applied Sciences, Deltares en NLPV Nationalpark Niedersächsisches Wattenmeer. Daarnaast zijn er in totaal 12 samenwerkende partners bij betrokken, vanuit Nederland zijn dat Natuurmonumenten, Staatsbosbeheer en Rijkswaterstaat. 

PaRCA: Pathways for Realising Climate Adaptation in the Wadden Sea

Johan van de Koppel (NIOZ) is een van de medeaanvragers

De waardevolle ecosystemen in de Waddenzee worden bedreigd door klimaatverandering en verlies aan biodiversiteit en toenemende vervuiling als gevolg van menselijk handelen. Zeespiegelstijging en de daarmee samenhangende veranderingen in golven en stromingen zullen invloed hebben op de wadden. Er wordt aangenomen dat de Wadden zonder maatregelen in de toekomst zullen verdrinken. Dit project analyseert verschillende maatregelen om de groei van de wadden te ondersteunen, variërend van zandsuppleties tot beheerde terugtrekking. Experts op het gebied van natuur- en sociale wetenschappen, techniek en management van universiteiten, onderzoeksorganisaties en overheden vormen een groot consortium om toekomstige beheeropties voor een duurzame Waddenzee te ontwikkelen.

SALTGARDEN: Sustainable Adaptive Landscapes through Transdisciplinary Gardening to Advance the Resilience and Dynamics of our Ecological Natural‐heritage

Daphne van der Wal (NIOZ) is een van de medeaanvragers

De kwetsbare kweldersystemen in de Waddenzee moeten hoognodig voorbereid worden op het opvangen van klimaatverandering, verlies van biodiversiteit en vervuiling – wat de Verenigde Naties de Triple Planetary Crisis noemt. SALTGARDEN pleit voor ontwikkeling van soortenrijke, dynamische kwelders om het functioneren van deze ecosystemen te versterken. Met een transdisciplinaire benadering, waarbij we experimenten, observaties, modelsimulaties en sociaal-economische evaluaties combineren, gaan we de ontwikkeling van soortenrijke-dynamische kwelders van de toekomst in beeld brengen en vergelijken met statische-gecultiveerde kwelders. Samen met belanghebbenden uit de drie Waddenzee-landen gaan we strategieën voor nature based gardening ontwikkelen, ter bevordering van adaptieve kustlandschappen en duurzaam kustbeheer. Dit project zal leiden tot toekomstbestendige beleidsstrategieën voor kwelders in en bewoners van het Waddenzee-gebied.

Over de Waddenzee call

Dit programma is een initiatief van de Duitse federale en Nederlandse rijksoverheid, en NWO in het kader van de Nederlandse Wetenschapsagenda (NWA). Er zijn in totaal 5 bilaterale onderzoeksconsortia die financiering hebben gekregen uit deze ‘Waddenzee call’. Het doel is om beter inzicht te krijgen in de complexe belasting van de Waddenzee, door de relatie te bestuderen tussen sediment, ecologie, menselijk medegebruik, veiligheid tegen overstromingen en effectieve bescherming en beheer. Daarnaast is het programma een investering in een nieuwe generatie Waddenexperts en een nieuwe brug tussen landen, disciplines, instituten en typen belanghebbenden.